2026 Yurt Dışında Oturum ve Vatandaşlık Rehberi: Sırbistan Dahil 12 Ülke

Bu rehber nasıl hazırlandı?

Ülkeler, resmî bir “Türklerin en çok gitmek istediği ülkeler” sıralaması varmış gibi sunulmadı. Seçki; Türkiye'de çalışma, eğitim, aile birleşimi, yatırım ve uzun süreli yerleşme bağlamında sık aranan büyük göç destinasyonları ile Balkan rotalarından oluşturuldu. Her hukuki iddia, o ülkenin dışişleri/içişleri bakanlığına, bu bakanlıklara bağlı göç ve vatandaşlık birimine veya aynı yetkiyi taşıyan resmî devlet portalına göre kontrol edildi.

EPIRA FRAGRANCE

KLASİK

LUMIN

For Men · 50ml EDP

YENİ

MELISAGE

For Women · 50ml EDP

NIŞ

DARK BLOOM

Unisex · 50ml EDP

BAKIM

AMBER GLOW

Hair & Body Elixir · 250ml

Crafted in Türkiye

Koleksiyonu Keşfet →

REKLAM

ŞİRKET Mİ KURUYORSUNUZ? · 1 / 3

OFİS TUTMADAN
ŞİRKET OLUR MU?

İstanbul’da yasal adresin farklı yolunu keşfedin.

NASIL ÇALIŞIR?

BİR OFİS HAYAL EDİN… · 2 / 3

BİR OFİS,
BEŞ GİDER YOK.

Stopaj, depozito, aidat, elektrik ve su yok.

HEMEN İNCELE

FİZİKSEL OFİS ŞART MI? · 3 / 3

OFİS DEĞİL,
YASAL ADRES GEREKİYOR.

Şirketiniz için fiziksel ofisin farklı bir alternatifi var.

ALTERNATİFİ GÖR

12 sn

📍 MARMARIS · TURUNÇ

RAMITOS

Butik Otel · Akdeniz'in Saklı Cenneti

Rezervasyon →

REKLAM

Forum, sosyal medya ve anonim yorumlarda tekrar edilen sorular araştırma gündemi oluşturmak için kullanıldı; bunlar delil veya kaynak sayılmadı. “Ev alana pasaport”, “öğrenci süresi her yerde sayılır”, “turist girişini içeriden oturuma çevirirsin” gibi iddialar yalnızca resmî kuralla karşılaştırılarak aşağıdaki doğru/yanlış kutularına alındı.

Kanada ve ABD gibi ülkelerde göçmenlik işlemleri dışişleri veya içişleri adı taşımayan uzman federal kurumlarda yürür. Bu nedenle ABD için Dışişleri Bakanlığı ile İç Güvenlik Bakanlığına bağlı USCIS; Kanada için federal göçmenlik ve vatandaşlık bakanlığı IRCC; BAE için federal ICP esas alındı. Kaynak türü değişse de kullanılan sayfaların tamamı resmî kamu kurumlarına aittir.

Önce dört kavramı ayırın

1. Vize: Sınırdan giriş veya belirli amaçla seyahat için ön izin olabilir. Tek başına uzun süre yaşama ya da çalışma hakkı değildir.
2. Geçici oturum: İş, eğitim, aile veya başka bir hukuki gerekçeye bağlı, süreli ve yenilenmesi gereken ikamet statüsüdür.
3. Kalıcı/süresiz oturum: İkametin süresiz niteliğe kavuştuğu statüdür; kartın belirli aralıklarla yenilenmesi statünün geçici olduğu anlamına gelmeyebilir.
4. Vatandaşlık: Pasaport, siyasi haklar ve devlete üyelik doğuran ayrı bir statüdür. Kalıcı oturum sahibi olmak otomatik vatandaşlık değildir.

En sık hata, bu dört basamağı tek bir paket gibi görmektir. Örneğin bir ülkede üç yılda kalıcı oturuma başvurabilmek, üç yılda pasaport alınacağı anlamına gelmez. Benzer şekilde beş veya on yıllık “golden residence” adı verilen kart, vatandaşlık belgesi değildir.

12 ülkenin kısa karşılaştırması

Tablodaki süreler başvuru hakkının en erken doğabileceği tipik eşikleri özetler; onay garantisi değildir. Kesintiler, izin türü, aile bağı, önceki statü ve kamu düzeni incelemesi sonucu değiştirir.

1. Sırbistan'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: Türk umuma mahsus pasaport sahipleri Sırbistan'a ilk giriş tarihinden itibaren altı aylık dönemde 90 güne kadar vizesiz girebilir. Bu kısa ziyaret hakkı çalışma izni değildir. Uzun süre kalmak isteyen kişi, gerekçesine göre geçici oturum veya çalışma hakkını da içeren “tek izin” başvurusu yapmalıdır.

Geçici oturum yolları

Sırbistan İçişleri Bakanlığı ve Welcome to Serbia portalı; çalışma, serbest çalışma/şirket faaliyeti, eğitim, bilimsel araştırma, aile birleşimi, taşınmaz sahipliği, insani nedenler ve başka yasal gerekçeleri ayrı başlıklar halinde düzenler. Çalışacak yabancılar için ikamet ve çalışma hakkını birleştiren tek izin elektronik başvuruya açıktır. Geçici oturum veya tek izin, dosyanın dayanağına göre üç yıla kadar verilebilir.

Adım adım başvuru

1. Amacı kesinleştirin: iş sözleşmesi, şirket faaliyeti, okul kabulü, aile bağı veya gerçekten kullanacağınız taşınmaz.
2. Pasaportun talep edilen izin bitiminden en az üç ay daha geçerli olmasını sağlayın.
3. Adres, geçim kaynağı, sağlık sigortası ve gerekçeyi kanıtlayan belgeleri hazırlayın; yabancı belgelerde apostil/tercüme gerekliliğini kontrol edin.
4. Tek izin gereken iş/serbest çalışma durumlarında resmî portal üzerinden elektronik başvuru yapın. Diğer başlıklarda portal veya yetkili polis birimi yönlendirmesine uyun.
5. Uzatmayı son güne bırakmayın: resmî sayfa, başvurunun en erken mevcut iznin bitimine üç ay kala ve en geç izin bitmeden yapılmasını öngörür.

Kalıcı oturum

Resmî devlet portalına göre geçici oturum veya tek izin temelinde üç yıl kesintisiz yasal ikametten sonra kalıcı oturum başvurusu gündeme gelebilir. Üç yıllık dönemde birden çok yurtdışı kalışının toplamı on ayı, tek bir yurtdışı kalışı altı ayı aşmamalıdır; öğrenim gerekçesiyle geçirilen süre bu hesapta yarım sayılır. Statü boşlukları ve diğer özel izin türleri de sonucu etkileyebileceğinden kişisel giriş-çıkış dökümü MUP'a teyit ettirilmelidir.

Vatandaşlık

Genel yabancı başvuru yolunda 18 yaş ve fiil ehliyeti, Sırbistan'da kalıcı oturum, yabancı vatandaşlıktan çıkmış olma veya çıkacağına ilişkin kanıt, başvurudan önce en az üç yıllık kesintisiz kayıtlı ikamet ve Sırbistan'ı devleti olarak kabul ettiğine dair yazılı beyan aranır. Sırp vatandaşıyla en az üç yıllık evlilik ve kalıcı oturum sahibi olma hâlinde ayrı yol vardır. Başvuru ikamet yerindeki İçişleri makamına veya dış temsilciliğe verilebilir; kararı MUP verir.

Resmî kapı: Sırbistan'ın resmî başvuru ve doğrulama sayfası. İkinci yetkili kaynak: Sırbistan Dışişleri Bakanlığının vatandaşlık ve Türkiye vize rejimi sayfaları.

2. Almanya'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: Türk vatandaşının Almanya'da çalışmak, okumak veya aile yanında uzun süre yaşamak için kural olarak seyahatten önce amaca uygun ulusal vizeye başvurması gerekir. Ülkeye girdikten sonra vize süresi dolmadan yabancılar dairesinden oturum kartı alınır.

Başlıca yollar

• Nitelikli çalışan: Almanya'da tanınan veya karşılaştırılabilir mesleki/akademik yeterlilik ve nitelikli iş teklifi.
• AB Mavi Kart: Uygun yükseköğrenim niteliği veya bazı özel yeterlilikler ile her yıl güncellenen maaş eşiğini karşılayan iş.
• Fırsat kartı/iş arama: Şartları karşılayanlara sınırlı süreli iş arama ve belirli ölçüde çalışma imkânı; doğrudan kalıcı oturum değildir.
• Eğitim ve mesleki eğitim: Kabul, finansman ve dil koşullarına göre öğrenci/mesleki eğitim izni.
• Aile birleşimi: Eş, çocuk ve bazı özel aile durumlarında; sponsorun statüsüne göre koşullar değişir.
• Serbest çalışma/girişim: Ekonomik ilgi, finansman, sürdürülebilir iş planı veya serbest meslek şartları.

Kalıcı yerleşme izni

Nitelikli çalışanlar için tipik yol üç yıllık uygun ikamet, 36 ay emeklilik primi, geçim güvencesi, B1 Almanca, temel hukuk/toplum bilgisi ve yeterli konuttur. AB Mavi Kart sahiplerinde eşik A1 Almanca ile 27 ay, B1 ile 21 aya düşebilir. Almanya'da yükseköğrenim veya mesleki eğitim bitiren uygun mezunlarda iki yıllık nitelikli çalışma ve 24 ay prim; sürdürülebilir serbest çalışanlarda üç yıl özel eşik olabilir. Genel AB uzun dönem oturumunda çoğunlukla beş yıl aranır.

Vatandaşlık

Genel yol, başvuru tarihinde en az beş yıllık yasal ikamet dönemini tamamlama; kalıcı veya kalıcılığa elverişli bir oturum; kendi geçimini sağlama; en az B1 Almanca; vatandaşlık testi/toplumsal bilgi; ciddi mahkûmiyet bulunmaması ve anayasal düzene bağlılık koşullarına dayanır. Yalnız öğrenci oturumu, başvuru tarihinde tek başına uygun nihai statü sayılmaz. Alman hukuku artık önceki vatandaşlığın korunmasına genel olarak izin verse de Türk hukukundaki bildirim ve nüfus işlemleri ayrıca kontrol edilmelidir.

Resmî kapı: Almanya'nın resmî vize sayfası. Oturum ve vatandaşlık ayrıntıları federal Make it in Germany portalında yer alır.

3. Hollanda'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: 90 günden uzun kalacak Türk vatandaşı için çoğu durumda MVV uzun süreli giriş vizesi ile oturum izni birlikte değerlendirilir. Hollanda'daki sponsor işveren/aile ferdi başvuruyu IND'ye yapabilir; bazı kategorilerde kişi dış temsilcilik üzerinden kendisi başlar.

Başlıca yollar

Yüksek nitelikli göçmen rotasında işverenin IND tarafından tanınmış sponsor olması, iş sözleşmesi ve her yıl güncellenen maaş/piyasa ücreti şartlarının karşılanması gerekir. Öğrencide tanınmış eğitim kurumu sponsorluğu; ailede sponsorun statüsü, sürdürülebilir gelir ve ilişki kanıtı; girişimci/serbest çalışanda ekonomik katkı ve iş planı ölçütleri öne çıkar. Türkiye-AB Ortaklık Hukuku bazı ücret ve çalışma kurallarında özel sonuç doğurabilir fakat her Türk vatandaşına otomatik oturum veya genel şart muafiyeti vermez.

Kalıcı oturum

Genel şart, en az beş kesintisiz yıl geçerli izin, ana ikametin Hollanda'da olması, uzatmaların zamanında yapılması, mevcut iznin geçici olmayan bir amaca dayanması, gelir şartı, belediye nüfus kaydı ve en az A2 düzeyinde uyum sınavıdır. Kalıcı statünün bitiş tarihi yoktur; fiziki kart beş yılda bir yenilenir. Kart yenilemesini “statünün yeniden sıfırdan verilmesi” ile karıştırmayın.

Vatandaşlık

Genel naturalisatie yolu; 18 yaş, kimlik ve vatandaşlığın kanıtı, beş yıl kesintisiz geçerli ikamet, başvuru ve tören gününde kalıcı/uzun dönem veya geçici olmayan amaca bağlı uygun izin, en az A2 uyum, kamu düzeni ve güvenlik şartlarını içerir. Başvuru belediyeye yapılır, IND karar sürecini yürütür ve vatandaşlık törenle tamamlanır. Genel kural mevcut vatandaşlıktan çıkmaktır; kanunda istisnalar vardır. Bu nedenle çifte vatandaşlık sonucunu dosya özelinde teyit edin.

Resmî kapı: Hollanda IND resmî sayfası. MVV'nin dış temsilcilikten teslim süreci Hollanda Dışişleri Bakanlığının NetherlandsWorldwide portalında açıklanır.

4. Birleşik Krallık'ta oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: Ziyaretçi olarak ülkeye girmek çalışma veya yerleşme hakkı yaratmaz. Türk vatandaşları sponsorlu iş, aile, eğitim, Global Talent, Innovator Founder gibi amaca uygun bir göç rotasına çevrim içi başvurmalı; ilgili rotanın dışarıdan mı içeriden mi başvuru kabul ettiğini ayrıca kontrol etmelidir.

Oturuma giden yollar

Skilled Worker için lisanslı sponsor, uygun meslek, sponsorluk sertifikası, İngilizce ve rotanın güncel ücret/maaş şartları gerekir. Health and Care Worker bunun sağlık-sosyal bakım odaklı alt rotasıdır. Global Talent belirli bilim, akademi, dijital teknoloji ve sanat profillerinde; Innovator Founder onaylanmış yenilikçi iş fikrinde kullanılabilir. Öğrenci vizesi tek başına kalıcı oturum rotası değildir; mezuniyet sonrası Graduate izni de kendi başına ILR rotası olmayabilir, ancak sonradan uygun çalışma yoluna geçiş yapılabilir. Aile rotasında ilişki ve finansal koşullar ayrıca incelenir.

Indefinite Leave to Remain

Sponsorlu çalışma ve birçok aile rotasında tipik ILR eşiği beş yıldır. Global Talent ve Innovator Founder gibi bazı rotalarda üç yıllık eşik mümkündür. Birbirinden farklı izinlerle geçirilen yasal süre, ayrı “10 yıllık long residence” yolunda değerlendirilebilir; ziyaretçi, kısa dönem öğrenci, seasonal worker gibi bazı statüler dışlanır. Her rotada kesintisiz ikamet, izin verilen devamsızlık, Life in the UK ve dil koşulları ayrı kontrol edilir.

Vatandaşlık

Genel başvuru; çoğunlukla beş yıllık ikamet, başvurudan önce en az 12 ay ILR/settled status, dil, Life in the UK, iyi karakter ve devamsızlık sınırlarına dayanır. Genel ölçü beş yılda en fazla 450, son 12 ayda en fazla 90 gün dışarıda kalmaktır; makamın takdir alanı ve özel istisnalar vardır. Britanya vatandaşı eş üzerinden başvuruda üç yıllık ikamet dönemi kullanılır ve kişi ILR/settled statüsünü aldıktan sonra 12 ay beklemek zorunda değildir; buna rağmen diğer şartlar devam eder.

Resmî kapı: Birleşik Krallık resmî göç sayfası. Çalışma, öğrenci ve aile rotaları aynı GOV.UK göçmenlik dizininde ayrı sayfalardır.

5. ABD'de Green Card ve vatandaşlık

Kısa cevap: ABD sistemi “önce oturum, sonra vatandaşlık” derken oturumdan kastedilen Lawful Permanent Resident, yani Green Card statüsüdür. F-1 öğrenci, H-1B veya L-1 çalışma ve E-2 yatırımcı gibi geçici vizeler kendiliğinden Green Card'a dönüşmez; kalıcı göç kategorisi ayrıca bulunmalıdır.

Green Card yolları

• Aile: ABD vatandaşı veya Green Card sahibinin yakınlık derecesine göre dilekçe ve kota süreci.
• İstihdam: EB-1, EB-2, EB-3 gibi kategorilerde uzmanlık, yetenek, işveren ve bazı durumlarda işgücü sertifikası.
• Çeşitlilik vizesi: Her yıl program şartları, ülke uygunluğu ve seçilmenin ardından dosya/numara uygunluğu; seçilmek vize garantisi değildir.
• EB-5: Nitelikli ticari işletmeye kanundaki yatırım ve istihdam yaratma şartı. Ev satın almak EB-5 değildir.
• İnsani ve özel kategoriler: Sığınma, mültecilik, özel göçmen ve kanunda sayılan başka yollar.

Türkiye E-2 anlaşmalı ülke listesinde yer alabilir; ancak E-2 göçmen olmayan bir yatırımcı vizesidir. “E-2 ile ev al, birkaç yıl sonra Green Card” şeklinde otomatik bir geçiş kuralı yoktur. Birden fazla göçmenlik niyeti ve statü değişikliği konusu dosya bazında profesyonel inceleme gerektirir.

Vatandaşlık

Genel N-400 yolunda başvuru sahibi 18 yaşını doldurmuş olmalı, çoğunlukla son beş yıldır Green Card sahibi olmalı, bu dönemde kesintisiz ikametini korumalı ve beş yılın en az 30 ayını ABD'de fiziksel olarak geçirmelidir. Başvuru yapılan eyalet/USCIS bölgesinde en az üç ay ikamet, iyi ahlaki karakter, temel İngilizce ve yurttaşlık bilgisi ile yemin şartları da vardır. ABD vatandaşı eşle evli ve birlikte yaşayan uygun Green Card sahiplerinde üç yıllık dönem ve bunun en az 18 ayında fiziksel bulunma uygulanabilir.

Resmî kapı: ABD Dışişleri Bakanlığı vize kategorileri. Green Card ve vatandaşlık değerlendirmesi, İç Güvenlik Bakanlığına bağlı USCIS tarafından yürütülür.

6. Kanada'da kalıcı oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: Kanada'da geçici çalışma/öğrenci izni ile permanent residence (PR) farklı statülerdir. Express Entry, eyalet adaylığı, aile sponsorluğu veya başka bir federal program doğrudan PR'a götürebilir; Kanada'da okumuş veya çalışmış olmak ise yalnızca ilgili programın puan ve deneyim şartlarına katkı sağlayabilir.

Başlıca yollar

Express Entry; Canadian Experience Class, Federal Skilled Worker ve Federal Skilled Trades programlarını yönetir. Aday profil oluşturur, uygun havuza girer, puan sırasına göre davet alır ve ancak davetten sonra PR başvurusu yapar. Profil açmak veya havuza girmek onay değildir. Provincial Nominee Program'da eyalet kendi işgücü ve bağ kriterlerine göre aday gösterir; Express Entry bağlantılı adaylık güncel sistemde 600 ek CRS puanı sağlar. Aile sponsorluğu ve bölgesel programların şartları ayrıdır.

Çalışma izinleri işverene özgü veya açık olabilir; çoğu yabancı izin olmadan çalışamaz. Öğrenci izni için yetkili okuldan kabul, öğrenim ve yaşam masraflarını karşılayacak kaynak, gerekli eyalet/bölge onay yazısı veya istisna, sağlık/güvenlik uygunluğu ve izin sonunda ayrılma yükümlülüğüne uyma beyanı aranır. Mezuniyet sonrası çalışma izni okul ve program uygunluğuna bağlıdır; her diploma otomatik PGWP vermez.

Vatandaşlık

Yetişkin başvuruda PR statüsü ve başvurudan önceki beş yıllık uygunluk döneminde en az 1.095 gün fiziksel bulunma gerekir; bunun en az 730 günü PR olarak geçirilmelidir. PR öncesi geçici ikamet veya korunan kişi olarak geçirilen uygun günler yarım gün sayılabilir ve en fazla 365 güne kadar katkı sağlar. Gerekiyorsa vergi beyannamesi, 18–54 yaş için İngilizce/Fransızca kanıtı ve vatandaşlık testi, yasaklılık bulunmaması ve yemin şartı vardır.

Kanadalı biriyle evlenmek aynı şartları kaldırmaz ve otomatik vatandaşlık vermez. Kanada kendi hukukunda çifte vatandaşlığa izin verir; kişinin mevcut vatandaşlığının akıbeti diğer ülkenin hukukuna bağlıdır.

Resmî kapı: Kanada IRCC Express Entry sayfası. Aynı IRCC portalındaki PNP, çalışma, eğitim ve vatandaşlık sayfaları dosyanın sonraki aşamalarını açıklar.

7. Portekiz'de oturum ve vatandaşlık

Oturum yolları

Türkiye'den yerleşme planlayan kişi çoğu rotada önce amaca uygun ikamet vizesini Portekiz konsolosluk kanalından alır, ardından AIMA'da oturum sürecini tamamlar. Başlıca yollar; iş sözleşmesi/vaadi, bağımsız çalışma veya girişim, yüksek nitelikli faaliyet, yükseköğretim, aile birleşimi, dış ülkeye uzaktan çalışma ve yeterli pasif/istikrarlı gelir temelli ikamet vizesidir. Belgeler rota bazında değişse de pasaport, adli sicil, barınma, geçim kaynağı, sigorta/sağlık kapsamı ve vergi/sosyal güvenlik kayıtları sık aranan çekirdek unsurlardır.

Uzaktan çalışma oturumunda Portekiz dışındaki işveren veya müşterilerle ilişkiyi gösteren belge gerekir. AIMA'nın sayfası bu geçici oturumun iki yıl geçerli olup üçer yıllık dönemlerle yenilenebileceğini belirtir. İş sözleşmesine dayalı geçici izin için de iki yıl + üç yıllık yenileme düzeni vardır. Güncel gelir eşiği asgari ücret veya başka endekslere bağlanabildiği için ödeme gününde resmî hesap tekrar yapılmalıdır.

Kalıcı oturum

Genel çerçevede en az beş yıl geçici oturum, yeterli geçim, konut, vergi/sosyal güvenlik yükümlülükleri, kamu düzeni şartları ve temel Portekizce bilgisi aranır. AIMA A2 veya üstünü kanıtlayan kabul edilebilir belgeleri listeler. Kalıcı statünün süresi sınırsızdır; kart beş yılda bir veya kimlik bilgisi değişince yenilenir.

Yatırım ve vatandaşlık

ARI/Golden Visa sistemi devam eder ancak 2023 reformlarından sonra sırf konut satın alma yeni ARI gerekçesi değildir. Fon, araştırma, kültür, istihdam veya şirket sermayesi gibi kanunda kalan yatırım türlerinin kendi ölçütleri vardır. ARI'nin düşük fiziksel bulunma avantajı, vatandaşlık koşullarının otomatik karşılandığı anlamına gelmez. Yeni olağan kabul yolunda on yıllık sürenin yanında yeterli Portekiz kültürü, ulusal tarih ve sembol bilgisi; vatandaşlığın temel hak ve görevleri ile Portekiz devletinin siyasi teşkilatı bilgisi; demokratik hukuk devleti ilkelerine bağlılık beyanı; geçimini sağlama kapasitesi; kanunda belirtilen ağır mahkûmiyet, uluslararası kısıtlama ve güvenlik engellerinin bulunmaması aranır. Uygulamanın tamamlayıcı düzenlemeleri gerektiğinden, güncel belge ve sınav biçimi başvuru tarihinde Adalet Bakanlığı/IRN'den teyit edilmelidir.

Resmî kapı: Portekiz AIMA resmî sayfası. Vatandaşlık için Portekiz Adalet Bakanlığı/IRN, ikamet vizesi için Dışişleri konsolosluk ağı yetkilidir.

8. İspanya'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: İspanya'da 90 günden uzun kalış için amaçla uyumlu ulusal vize ve oturum süreci gerekir. Geçici oturum 90 günden fazla, beş yıldan az kalışı kapsar. İşçi, serbest çalışan, dijital göçebe, öğrenci, aile ve çalışmadan yeterli gelirle yaşama rotaları farklı haklar verir.

Başlıca yollar

• Çalışan: İşverenin gerekli izin sürecini yürütmesi, iş ve işgücü şartları.
• Serbest çalışan: İş planı, yeterlilik/izinler, yatırım ve geçim kaynakları.
• Non-lucrative: Çalışmadan yaşamak için gelir ve sağlık sigortası; ana başvuru sahibi için 400% IPREM, her aile ferdi için 100% IPREM referansı. Bu rota çalışma izni değildir.
• Uluslararası teleworker/dijital göçebe: İspanya dışındaki işveren/müşteri, mesleki ilişki, gelir ve nitelik/deneyim şartları.
• Eğitim: Kabul, finansman, sigorta ve program şartları; “estancia” niteliği ile ikamet hesabı her hedef için aynı değildir.
• Aile: İspanyol, AB veya üçüncü ülke vatandaşı sponsorun statüsüne göre farklı rejimler.

Uzun süreli oturum

Ulusal uzun süreli oturum için genel eşik beş yıllık yasal ve kesintisiz ikamettir. Tek seferde altı ayı, toplamda beş yılda on ayı aşmayan yokluklar kural olarak sürekliliği bozmayabilir; iş nedenli toplam sınır 18 aya çıkabilir. Uzun dönem AB statüsünde öğrencilik dönemlerinin belirli koşullarda yüzde 50 sayılması mümkündür. Kişinin kart türü ve seyahat dökümü ayrıca incelenmelidir.

Vatandaşlık

Türk vatandaşları için genel kural başvurudan hemen önce on yıl yasal, kesintisiz ve fiilî ikamettir. İki yıllık kısaltılmış süre İbero-Amerika ülkeleri, Andorra, Filipinler, Ekvator Ginesi, Portekiz ve Sefarad kökeni gibi kanunda sayılan gruplara yöneliktir; Türkiye bu listede değildir. Başvuruda iyi hâl ve yeterli entegrasyon, genellikle CCSE ile DELE A2 veya muafiyet şartları değerlendirilir. Kabul kararı sonrası yemin/söz ve önceki vatandaşlıktan vazgeçme beyanı sürecin parçasıdır; Türkiye istisna grubunda bulunmadığından, İspanya nezdindeki beyanın ve Türk vatandaşlığındaki fiilî sonucun iki ülke makamıyla ayrı ayrı teyit edilmesi gerekir.

Golden visa bitti mi?

Evet. İspanya Hükûmeti, yatırımcı vizası ve ikamet hükümlerinin 3 Nisan 2025 itibarıyla kaldırıldığını duyurdu. Eski başvuruların geçiş kuralları ayrı olabilir; yeni bir ev alımını bugün “İspanya golden visa” diye pazarlamak güncel hukuki durumu yansıtmaz.

Resmî kapı: İspanya Göç Bakanlığı resmî sayfası. Vatandaşlık süresinin kaynağı İspanya Adalet Bakanlığıdır.

9. İtalya'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: 90 günden uzun kalmak isteyen Türk vatandaşı amaca uygun ulusal D vizesine başvurur. İtalya'ya girişten sonra kural olarak sekiz iş günü içinde “permesso di soggiorno” başvurusunun başlatılması gerekir. Vize ülkeye girişi, oturum kartı ise kalış hakkını düzenler.

Başlıca yollar

Çalışan rotasında işveren çoğunlukla Prefettura'daki tek durak üzerinden “nulla osta” alır ve yıllık giriş kotaları önem taşır. AB Mavi Kart/yüksek nitelikli çalışma, şirket içi transfer ve araştırma gibi özel kategorilerin kuralları farklıdır. Serbest çalışma için kota, mesleki izin ve ekonomik yeterlilik; eğitimde kabul ve finansman; aile birleşiminde sponsorun gelir ve konutu; “elective residence” yolunda çalışmadan yaşamayı karşılayacak istikrarlı kaynak öne çıkar.

AB uzun dönem oturumu

Genel olarak en az beş yıl geçerli oturum, aile büyüklüğüne göre yıllık sosyal yardım referansını karşılayan gelir ve A2 İtalyanca gerekir. Aile üyeleri için birlikte başvuru yapılıyorsa veya dosya türü gerektiriyorsa uygun konut belgesi de aranır. Bazı geçici veya kısa statüler bu hesaba katılmaz; uzun yokluklar sürekliliği etkiler. Statü kalıcıdır; yetişkin kartı on yıllık, çocuk kartı beş yıllık düzenlenip fiziki belge yenilenir.

Vatandaşlık

AB dışı Türk vatandaşı ikamet yoluyla vatandaşlık için genel olarak en az on yıl yasal ve kesintisiz ikametle başvurabilir. Sürenin dolması otomatik hak veya kesin kabul değildir: yeterli gelir, temiz adli durum, devlet güvenliği bakımından engel bulunmaması ve en az B1 İtalyanca değerlendirilir. Çevrim içi başvuruda doğum ve adli sicil belgeleri ile dil kanıtı sunulur.

İtalyan vatandaşıyla evlilikte, evlilikten sonra İtalya'da iki yıl yasal ikamet veya yurtdışında üç yıl geçmiş olması ayrı başvuru yolu açabilir; çiftin doğmuş/evlat edinilmiş çocuğu varsa süreler yarıya iner. Evlilik/medeni birlik karar aşamasına kadar devam etmeli ve B1 dil şartı karşılanmalıdır.

Resmî kapı: İtalya Dışişleri Bakanlığı vize sayfası. Oturum kartı İçişleri/Questura, vatandaşlık İçişleri Bakanlığı yetkisindedir.

10. Yunanistan'da oturum ve vatandaşlık

Kısa cevap: Türk umuma mahsus pasaport sahibi Yunanistan'a kısa seyahat için Schengen vizesine, uzun kalış için amaca uygun ulusal D vizesi ve oturum iznine ihtiyaç duyar. Çalışma, eğitim, aile, yeterli kaynak, dijital göçebe ve yatırımcı izinleri aynı haklara sahip değildir.

Oturum yolları

Göç ve İltica Bakanlığı üçüncü ülke vatandaşları için çalışma/mesleki faaliyet, özel amaç, öğrenim-araştırma, aile birleşimi, uzun dönem ve yatırım kategorilerini ayrı dosyalarla yayımlar. İşte işveren ve meslek koşulları; eğitimde kabul ve kaynak; ailede sponsorun geçerli statüsü; dijital göçebede yurtdışına uzaktan çalışma ve gelir; finansal bağımsızlıkta çalışmadan geçim; yatırımda nitelikli yatırım ve kaynak kanıtı aranır.

Uzun dönem oturum

Genel AB uzun dönem çerçevesinde beş yıl yasal ve kesintisiz ikamet, düzenli/yeterli kaynak, sağlık sigortası ve entegrasyon/dil koşulları değerlendirilir. Yatırımcı kartının uzun süreli olması, kişinin vatandaşlık için gereken fiilî ikamet ve toplumsal bağ şartlarını yerine getirdiğini varsaydırmaz.

Vatandaşlık

Yunan Vatandaşlık Kanunu'nun genel yolunda, başvurudan önce yedi yıl kesintisiz yasal ikamet gerekir. Başvuruya uygun oturum statüsü, Yunanca bilgisi, ülkenin tarihi/coğrafyası ve kurumlarına ilişkin bilgi, ekonomik ve sosyal yaşama yeterli entegrasyon ile kamu düzeni koşulları değerlendirilir. Yunan vatandaşıyla evlilik tek başına otomatik vatandaşlık değildir; ortak çocuk ve ikamet gibi özel şartlarla ayrı süreler doğabilir.

Golden Visa eşikleri bölge ve taşınmazın kullanımına göre değişebildiği için ilanlardaki tek rakama güvenmeyin. Başvuru tarihindeki Göç Bakanlığı yatırımcı kartı ve belge sayfası esas alınmalıdır.

Resmî kapı: Yunanistan Dışişleri Bakanlığı vize sayfası. Oturum kategorileri Göç ve İltica Bakanlığı, vatandaşlık İçişleri Bakanlığı tarafından yayımlanır.

11. Karadağ'da oturum ve vatandaşlık

Geçici oturum

90 günden uzun kalış için aile birleşimi, öğrenim, değişim, mesleki eğitim, araştırma, tedavi, insani neden, dinî hizmet, çalışma ve taşınmaz sahipliği gibi gerekçeler kullanılabilir. Genel dosyada geçim kaynağı, konut, sağlık sigortası, geçerli pasaport, adli/güvenlik uygunluğu ve dayanak belge aranır. İş için oturum ve çalışma iznini birleştiren izin; iş teklifi, nitelik ve kota şartlarına bağlı olabilir. Taşınmaz temelindeki geçici izin çoğunlukla bir yıllık verilir.

Kalıcı oturum

Genel eşik, geçici izin temelinde beş yıl kesintisiz yasal ikamettir. Bu dönemde toplam on ayı veya tek seferde altı ayı aşan yokluk sürekliliği bozabilir. En kritik ayrıntı: resmî kalıcı oturum sayfası, öğrenim ve yalnız taşınmaz sahipliği temelinde geçirilen süreleri beş yıllık hesaptan dışlar; mevsimlik çalışma ve bazı görevlendirme süreleri de sayılmaz.

Vatandaşlık

Genel kabul yolunda 18 yaş, önceki vatandaşlıktan çıkma veya buna ilişkin kanuni durum, on yıllık yasal ve kesintisiz ikamet, konut ve düzenli gelir, ciddi mahkûmiyet bulunmaması, temel Karadağca, güvenlik uygunluğu ve vergi/yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesi aranır. Karadağ vatandaşıyla en az üç yıllık evlilik ve beş yıllık yasal/kesintisiz ikamet, özel başvuru yolu oluşturabilir. Vatandaşlığa yatırım programının eski ilanlarını güncel bir açık program gibi görmeyin.

Resmî kapı: Karadağ Hükûmeti geçici oturum sayfası. Vize değişikliği için Karadağ'ın Türkiye dış temsilcilik sayfası ve 2026 AB uyum duyurusu ayrıca esas alındı.

12. BAE ve Dubai'de oturum ile vatandaşlık

Kısa cevap: Dubai ayrı bir ülke değildir; BAE'nin federal göç ve vatandaşlık çerçevesine tabidir. Dubai'de bazı işlemler GDRFA üzerinden, diğer emirliklerde ve federal hizmetlerde ICP üzerinden yürür. BAE'de Avrupa ülkelerindeki gibi herkes için beş yılda “kalıcı oturum” veya süre dolunca doğal vatandaşlık sistemi yoktur.

Oturum yolları

Standart istihdam ikametinde işveren; aile ikametinde uygun sponsor; öğrencide üniversite veya ebeveyn; sanal çalışmada BAE dışındaki iş/gelir; Green Residence ve Golden Residence'ta ise kişinin kendi nitelik veya yatırımı temel olabilir.

Green Residence beş yıllık, yenilenebilir ve sponsorsuz bir statüdür. Nitelikli çalışan için BAE iş sözleşmesi, beceri seviyesi, en az lisans ve aylık en az 15.000 AED; serbest çalışan için izin, eğitim niteliği ve önceki iki yılda yıllık en az 360.000 AED gelir veya mali yeterlilik; yatırımcı/ortak için yatırım ve lisans kanıtı aranır. Rakamlar sayfa kontrol tarihindeki resmî eşiklerdir ve ödeme gününde yeniden teyit edilmelidir.

Golden Residence kategorisine göre beş veya on yıl verilir ve yenilenebilir. Kamu yatırımı için genellikle en az 2 milyon AED ve 10 yıl; uygun gayrimenkulde en az 2 milyon AED ve 5 yıl; girişimci, bilim insanı, seçkin yetenek ve üstün öğrenci kategorilerinde farklı koşullar vardır. Her gayrimenkul ve her ödeme planı uygun değildir.

Vatandaşlık

BAE'nin resmî portalı; yatırımcı, doktor, uzman, mucit, bilim insanı, entelektüel ve sanatçı gibi belirli kategoriler ile ailelerinin vatandaşlığa aday gösterilebileceğini belirtir. Süreç, yöneticiler ve veliaht mahkemeleri, yürütme konseyleri veya federal kurum adaylığı üzerine Bakanlar Kurulu kanalıyla işler. Kamuya açık genel bir “X yıl yaşa, form doldur, vatandaş ol” yolu değildir. Green veya Golden Residence'ın süresi dolunca pasaporta otomatik dönüşüm yoktur.

Resmî kapı: BAE ICP Green Residence sayfası. Vatandaşlık şartlarının yetkili açıklaması BAE'nin federal hükûmet portalındadır.

Başvuru dosyası için ortak kontrol listesi

1. Hedef statüyü yazın: “Ülkeye gitmek” yerine çalışma vizesi, öğrenci izni, aile birleşimi, geçici oturum, PR veya vatandaşlık hedefini ayrı yazın.
2. Gerekçeyi kanıtlayın: İş sözleşmesi, kabul belgesi, aile bağını gösteren resmî kayıt, iş planı, hizmet sözleşmesi veya yatırım belgesi.
3. Kimlik belgelerini eşleştirin: Pasaport, doğum ve evlilik kayıtlarında ad-soyad/tarih farklılıklarını baştan çözün.
4. Adli sicil ve apostil: Belgenin hangi ülkelerden, kaç aylık geçerlilikle ve apostil/konsolosluk tasdikiyle istendiğini kontrol edin.
5. Tercüme biçimi: Yeminli tercüman, noter veya ülkenin kabul ettiği tercüman listesi gerekip gerekmediğini teyit edin.
6. Gelir ve banka izi: Sadece hesap bakiyesi değil, gelirin kaynağı, düzenliliği ve vergi belgeleri istenebilir.
7. Sağlık sigortası: Poliçenin ülke, kapsam, muafiyet ve başlangıç tarihi şartlarına uyduğunu kontrol edin.
8. Adres: Kira kontratı, ev sahibi beyanı, tapu veya belediye kaydı arasındaki farkı gözetin; sahte rezervasyon kullanmayın.
9. Süre takvimi: Giriş, adres kaydı, biyometri, kart başvurusu ve uzatma son günlerini tek takvimde tutun.
10. Kesintisiz ikamet kaydı: Tüm giriş-çıkışları saklayın. PR ve vatandaşlık için gün hesabını başvurudan önce yeniden yapın.
11. Vergi ve sosyal güvenlik: Göç statüsü ile vergi ikameti aynı kavram değildir; iki ülkedeki yükümlülüğü uzmanla değerlendirin.
12. Yalnız resmî ödeme: Bakanlık/kurum hesabı ve resmî hizmet sağlayıcı dışında “garanti dosya” adıyla ödeme yapmayın.

Dolandırıcılık işaretleri

• “Ret ihtimali yok”, “bakanlıkta tanıdık”, “%100 pasaport” veya “mülkü alınca prosedür otomatik” denmesi.
• Başvurunun resmî sistemde görünmemesi, kişisel hesaba açıklamasız para istenmesi veya boş form imzalatılması.
• Gelir, iş sözleşmesi, adres ya da aile bağı için gerçeğe aykırı belge düzenleme teklifi.
• Eski programların hâlâ açıkmış gibi pazarlanması: İspanya golden visa, Portekiz gayrimenkul ARI veya Karadağ'ın kapanmış ekonomik vatandaşlık programı.
• Vize ile oturumun, oturum ile vatandaşlığın aynı belge gibi anlatılması.

Anonim tecrübeler nasıl kullanılmalı?

Forumlar randevu yoğunluğu, belge tercümesinde yaşanan pratik sorun veya memurun ek belge istemesi gibi olası sürtünmeleri fark etmek için yararlı olabilir. Fakat anonim bir kişinin onay alması sizin de aynı statüye uygun olduğunuzu kanıtlamaz. Kuralı forumdan öğrenmek yerine forumdaki iddiayı resmî kontrol listesinde arayın. Resmî sayfada karşılığı yoksa konsolosluğa veya yetkili göç kurumuna yazılı sorun; cevabı dosyanızda saklayın.

Resmî kaynaklar: gövdede tek kapı, denetim kaydında ayrıntılı liste

Bağlantı kalabalığı oluşturmamak için her ülke bölümünde yalnızca bir resmî başvuru kapısı bağlandı. İkinci yetkili kurum metinde adıyla belirtildi. Haberin editoryal denetim kaydında ise kullanılan bütün resmî sayfalar, destekledikleri iddialarla birlikte saklandı. Hiçbir blog, danışmanlık şirketi, emlakçı, forum veya anonim yorum kaynak olarak kullanılmadı.

Sık sorulan sorular

Ev satın almak otomatik oturum veya vatandaşlık verir mi?

Genel kural hayır. Sırbistan ve Karadağ'da mülk belirli bir geçici oturum gerekçesi olabilir; Karadağ'da yalnız mülke dayalı süre kalıcı oturum hesabına katılmaz. BAE'de ancak güncel Golden Residence şartlarını karşılayan nitelikli yatırım söz konusu olabilir. İspanya'nın yatırımcı golden visa programı 3 Nisan 2025'te kaldırıldı. Tapu tek başına hiçbir ülkede otomatik pasaport değildir.

Turist olarak gidip ülkede kalıcı oturuma geçebilir miyim?

Turist statüsü çalışma ve yerleşme hakkı değildir. Bazı ülkeler belirli kategorilerde içeriden statü değişikliğine izin verse de çoğu yol, Türkiye'den uygun uzun süreli vize veya ön onayla başlamayı gerektirir. Ülkeye turist olarak girmenin oturum başvurusunu garanti ettiği varsayılmamalıdır.

En hızlı vatandaşlık hangi ülkede?

Tek bir doğru yanıt yoktur; aile bağı, eş, soy, koruma statüsü ve özel başarı gibi istisnalar süreyi değiştirir. Bu rehberdeki sıradan ikamet yollarında kalıcı oturuma erken erişmek vatandaşlığın aynı tarihte verileceği anlamına gelmez. Örneğin Sırbistan'da üç yıl sonra kalıcı oturum ihtimali, üç yılda kesin pasaport demek değildir.

Öğrencilik yılları vatandaşlık veya kalıcı oturum hesabına dahil mi?

Ülkeye ve statüye göre değişir. Karadağ, eğitime dayalı süreyi kalıcı oturum hesabından dışlar. İspanya'da öğrenim statüsünün uzun dönem AB oturumunda nasıl sayıldığı ayrıca düzenlenmiştir. Birleşik Krallık'ta bazı öğrenci yılları 10 yıllık yasal ikamet yolunda etkili olabilirken beş yıllık çalışma rotası yerine geçmez. Her izin türünün sayım kuralı ayrı kontrol edilmelidir.

Evlilik otomatik vatandaşlık verir mi?

Hayır. Evlilik çoğu ülkede ayrı veya kısaltılmış bir başvuru yolu açabilir; gerçek ve devam eden birliktelik, ikamet, dil, iyi hâl ve güvenlik şartları yine aranabilir. Kanada'da Kanada vatandaşıyla evlilik başlı başına daha kısa bir vatandaşlık süresi sağlamaz.

Çifte vatandaşlık her ülkede mümkün mü?

Hayır. Kanada ve Almanya kendi hukuklarında çoklu vatandaşlığa genel olarak izin verirken Hollanda ve Sırbistan'ın sıradan vatandaşlığa kabul yollarında mevcut vatandaşlıktan çıkma kuralı veya istisnaları önemlidir. Hem hedef ülkenin hem Türkiye'nin güncel kuralları işlemden önce birlikte kontrol edilmelidir.

Sabıka kaydı başvuruyu kesin reddettirir mi?

Her kayıt aynı sonucu doğurmaz. Suçun türü, ceza, tarih, rehabilitasyon ve hedef ülkenin kamu düzeni ölçütü birlikte değerlendirilir. Ancak yanlış veya eksik beyan çoğu sistemde ayrıca ciddi ret, iptal ya da yasak riski yaratır; resmî form ne soruyorsa eksiksiz yanıtlanmalıdır.

Gelir ve yatırım rakamları neden bu rehberde sınırlı?

Ücretler, maaş eşikleri, geçim tutarları ve yatırım limitleri sık değişebilir. Bu nedenle yalnız yapısal ve tarih açısından sabitliği daha yüksek koşullar yazıldı; ödeme veya başvurudan hemen önce ilgili resmî hesaplama ve ücret sayfası yeniden kontrol edilmelidir.

Portekiz vatandaşlığı Türkler için hâlâ beş yıl mı?

Bu rehberin kaynak kontrol tarihi olan 2 Eylül 2026 itibarıyla hayır. Portekiz Adalet Bakanlığının 19 Mayıs 2026'da yürürlüğe girdiğini açıkladığı yeni kurala göre AB veya Portekizce konuşulan ülke vatandaşı olmayanlar için olağan ikamet süresi 10 yıldır. Geçiş ve uygulama ayrıntıları başvuru tarihinde IRN/Adalet makamından tekrar teyit edilmelidir.

BAE Golden Residence vatandaşlığa dönüşür mü?

Otomatik olarak dönüşmez. Green ve Golden Residence uzun süreli ama yenilenebilir ikamet statüleridir. BAE vatandaşlığı ise belirli yatırımcı, uzman, bilim insanı ve yetenek kategorilerinde yetkili makamların aday göstermesine bağlı istisnai bir sistemdir; genel bir 'şu kadar yıl yaşa ve başvur' yolu değildir.

Editoryal not ve güncelleme politikası

Son resmî kaynak kontrolü: 2 Eylül 2026. Bu rehber, başvuru formu yerine geçmez ve kişisel uygunluk kararı vermez. Özellikle Portekiz'in 2026 vatandaşlık reformu, Karadağ'ın 1 Kasım 2026 vize değişikliği, gelir/maaş eşikleri ve yatırım tutarları için başvuru günü yeniden resmî kontrol yapılmalıdır. Maddi hata veya mevzuat değişikliği bildirimi, sitenin İletişim/Düzeltme kanallarına resmî bağlantıyla gönderilebilir; doğrulanan değişiklik tarih notuyla metne işlenir.