Kira sözleşmesi imzalarken tahliye taahhütnamesi ve kiracı hakları konusu, son dönemde mülk sahipleri ile kiracılar arasında yaşanan uyuşmazlıkların merkezinde yer alıyor. Yeni bir eve taşınırken önünüze konulan boş tahliye taahhütnamesi belgesi, ilerleyen süreçte hak kaybı yaşamanıza neden olabilir. Türk Borçlar Kanunu kapsamında kiracıların bu belgelere karşı yasal haklarını bilmesi büyük önem taşıyor.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararlarına göre, boş kağıda veya tarihi boş bırakılmış tahliye taahhütnamesine imza atan kiracı, bu belgenin sonradan doldurulmasının sonuçlarına katlanmak zorundadır. Hukuk sistemimizde imza, üzerindeki metnin kabul edildiği anlamına gelir. Bu nedenle, tahliye taahhütnamesi iptali davası açmak her zaman kesin çözüm sunmayabilir.
Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi üzerinde yer alan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 352. maddesinin ikinci fıkrası, tahliye taahhüdünün geçerlilik şartlarını açıkça düzenlemektedir. Kanuna göre taahhüdün, kiralananın teslim edilmesinden sonraki bir tarihte, özgür iradeyle ve yazılı olarak verilmesi zorunludur. Kira sözleşmesiyle aynı gün atılan imzalar yasal olarak geçersiz kabul edilir.
Kiracıların mülk sahipleriyle imzalayacakları belgelerde dikkat etmesi gereken temel unsurlar bulunmaktadır. Aşağıdaki tabloda, yeni bir kira sözleşmesi imzalarken haklarınızı korumak adına yapmanız ve asla yapmamanız gereken işlemler listelenmiştir.
| Yapılması Gerekenler | Asla Yapılmaması Gerekenler |
|---|---|
| Kira sözleşmesi ile tahliye taahhütnamesini farklı günlerde imzalamak | Tarih kısmı boş bırakılmış tahliye taahhütnamesine imza atmak |
| Taahhütname üzerine düzenleme ve tahliye tarihlerini elle yazmak | Kira sözleşmesi imzalanmadan önce tahliye taahhüdü vermek |
| Eşin rızasını almak (aile konutu şerhi durumunda) | Sözlü tahliye taahhüdüne güvenerek işlem yapmak |
Yargıtay tahliye taahhütnamesi kararı incelendiğinde, aile konutu olarak kullanılan taşınmazlarda eşin açık rızasının bulunmaması, tahliye sürecini doğrudan etkilemektedir. Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca, aile konutu niteliğindeki evlerde eşlerden birinin tek başına verdiği tahliye taahhüdü geçersiz kılınabilir.
Kiracı tahliye süreci, mülk sahibinin elindeki geçerli taahhütnameye dayanarak icra dairesine başvurması veya dava açmasıyla başlar. Bu süreçte kiracıların yasal süresi içinde itiraz haklarını kullanması gerekir. İtiraz edilmeyen tahliye talepleri kesinleşir ve tahliye işlemi icra yoluyla gerçekleştirilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Kira sözleşmesiyle aynı gün imzalanan tahliye taahhütnamesi geçerli midir?
Hayır, geçerli değildir. Türk Borçlar Kanunu uyarınca tahliye taahhüdünün, kiralananın teslim edilmesinden sonraki bir tarihte verilmiş olması şarttır. Aynı gün imzalanan taahhütnameler baskı altında alındığı kabul edilerek geçersiz sayılır.
Tarih kısmı boş bırakılan tahliye taahhütnamesini imzalamak riskli midir?
Evet, son derece risklidir. Yargıtay kararlarına göre boş mukaveleye imza atan kişi, sonradan doldurulan tarihleri kabul etmiş sayılır. Bu durum kiracının aleyhine sonuç doğurur.
Eşin rızası olmadan imzalanan tahliye taahhütnamesi tahliye nedeni midir?
Eğer kiralanan taşınmaz aile konutu niteliğindeyse, diğer eşin rızası olmadan verilen tahliye taahhütnamesi geçersiz kılınabilir ve bu durum tahliye davasında savunma olarak kullanılabilir.
Ev sahibi tahliye taahhütnamesine dayanarak beni ne kadar sürede evden çıkarabilir?
Ev sahibi, taahhüt edilen tahliye tarihinden itibaren 1 ay içinde icraya başvurmalı veya dava açmalıdır. Bu süre geçirilirse taahhütnameye dayanarak tahliye talep edilemez.
