Türkiye'de yeni bir ticari faaliyete başlamak isteyen girişimcilerin karşılaştığı ilk ve en önemli finansal karar, hangi şirket türünü seçecekleri sorusudur. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) verilerine göre her yıl kurulan on binlerce yeni şirketin büyük çoğunluğunu limited ve anonim şirketler oluşturmaktadır. Peki, asgari 50.000 TL sermaye ile kurulabilen limited şirket mi, yoksa asgari 250.000 TL sermaye gerektiren anonim şirket mi girişiminiz için daha avantajlı?
Girişimcilerin bu iki şirket türü arasında karar verirken dikkat etmesi gereken temel farkların başında ortakların sorumluluk sınırları gelmektedir. Limited şirketlerde ortaklar, şirketin kamu borçlarından (vergi, SGK primi vb.) kendi sermaye payları oranında doğrudan ve kişisel mal varlıklarıyla sorumlu tutulmaktadır. Anonim şirketlerde ise ortakların kamu borçlarına karşı sorumluluğu, sadece taahhüt ettikleri sermaye miktarı ile sınırlı kalmaktadır.
Şirket Türlerine Göre Asgari Sermaye Limitleri
- Limited Şirket (Ltd. Şti.): 50.000 TL
- Anonim Şiset (A.Ş.): 250.000 TL
- Kayıtlı Sermaye Sistemli A.Ş.: 500.000 TL
Yatırım alma ve büyüme hedefi olan girişimler için anonim şirket yapısı çok daha esnek imkanlar sunmaktadır. Anonim şirketlerde hisse devri işlemleri noter onayı gerektirmeksizin, pay devrederken pay defterine işlenerek kolayca gerçekleştirilebilirken, limited şirketlerde hisse devrinin noter huzurunda yapılması ve ticaret siciline tescil edilmesi zorunludur. Ayrıca anonim şirketlerde iki yıldan fazla elde tutulan hisse senetlerinin satışından doğan kazançlar gelir vergisinden muaf tutulmaktadır.
Yönetim organları açısından bakıldığında, limited şirketlerde en az bir ortağın müdür sıfatıyla şirketi temsil etmesi gerekirken, anonim şirketlerde yönetim kurulu üyelerinin ortak olması zorunluluğu bulunmamaktadır. Bu durum, profesyonel yöneticilerin şirkete dahil edilmesini kolaylaştırmaktadır. Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı düzenlemelerine göre, her iki şirket türü de %25 oranında kurumlar vergisine tabidir.
Kuruluş maliyetleri açısından limited şirketler, daha düşük asgari sermaye şartı ve daha az bürokratik işlem gerektirmesi nedeniyle başlangıçta daha ekonomik görünmektedir. Ancak orta ve uzun vadeli büyüme planları, dışarıdan fon sağlama ihtiyacı ve ortaklık yapısının değişme sıklığı gibi unsurlar göz önüne olduğunda, anonim şirket yapısının sağladığı hukuki koruma ve finansal avantajlar başlangıçtaki yüksek maliyeti tolore edebilmektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
Limited şirket anonim şirkete dönüştürülebilir mi?
Evet, Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre limited şirketler, tür değiştirme yoluyla kolaylıkla anonim şirkete dönüştürülebilir. Bu işlem esnasında şirketin geçmiş hak ve yükümlülükleri aynen korunur.
Anonim şirketlerde tek ortakla kuruluş yapılabilir mi?
Evet, hem limited şirketler hem de anonim şirketler tek bir gerçek veya tüzel kişi ortakla kurulabilmektedir.
Hangi şirket türünde vergi avantajı daha fazladır?
Her iki şirket de %25 kurumlar vergisine tabidir. Ancak anonim şirketlerde hisse senetlerinin 2 yıl elde tutulduktan sonra satılması durumunda elde edilen kazanç değer artış kazancı vergisinden muaf tutulur, bu limited şirketlerde yoktur.
