Türkiye genelinde ev sahibi olmak isteyen binlerce vatandaş için yeni sosyal konut projeleri büyük bir fırsat sunuyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından açıklanan güncel verilere göre, dar gelirli ailelerin konut edinebilmesi amacıyla yürütülen projelerde başvuru yoğunluğu yaşanıyor. Ancak Resmi Gazete'de yayımlanan konut satış yönetmeliğindeki şartlara tam uyulmaması, birçok adayın kuraya girmeden elenmesine neden oluyor.
Uzmanlar, e-Devlet TOKİ başvurusu esnasında yapılan sistemsel ve bilgiye dayalı hataların geri dönüşü olmayan hak kayıpları yarattığını belirtiyor. TOKİ sosyal konut projeleri için belirlenen şartların başında hane halkı toplam geliri geliyor. İstanbul için 18.000 TL, diğer iller için ise 16.000 TL olan bu sınırın kuruşu kuruşuna doğru beyan edilmesi gerekiyor. Gelir beyanında bordrosuz ek gelirlerin gizlenmesi veya yanlış girilmesi, kura çıksa dahi sözleşme aşamasında elenme sebebi sayılıyor.
En sık yapılan hatalardan bir diğeri ise aynı haneden birden fazla kişinin başvuru yapmasıdır. Yönetmeliğe göre bir hane halkı adına yalnızca tek bir başvuru kabul ediliyor. Eşlerin her ikisinin de ayrı ayrı başvuru yapması durumunda, sistem her iki başvuruyu da geçersiz kılıyor. TOKİ başvuru şartları kapsamında genç kategorisinden başvuran 18-30 yaş arası bireyler ise bu kuralın dışında tutuluyor; onlar ailelerinden bağımsız olarak kendi adlarına başvuru hakkına sahipler.
| TOKİ Başvuru Kriteri | Resmi Şartlar ve Sınırlar |
|---|---|
| İstanbul Gelir Sınırı | Maksimum 18.000 TL (Hane halkı toplam net) |
| Diğer İller Gelir Sınırı | Maksimum 16.000 TL (Hane halkı toplam net) |
| Hane Halkı Başvuru Sınırı | Her haneden sadece 1 kişi (Gençler hariç) |
| Genç Kategorisi Yaş Sınırı | 18 - 30 yaş arası (Bağımsız başvuru yapabilir) |
- Gelir Beyanı Hatası: Hane halkı toplam net gelirinin yasal sınırın üzerinde olmasına rağmen başvuru yapılması durumunda sistem başvuruyu doğrudan iptal eder.
- Mükerrer Başvuru: Aynı hanede yaşayan eşlerin ikisinin de başvuru yapması, her iki kaydın da silinmesine yol açar.
- Banka Onay Süreci: e-Devlet başvurusunun ardından SMS ile gelen IBAN numarasına başvuru ücretinin 24 saat içinde yatırılmaması kaydı geçersiz kılar.
- Sahte İnternet Siteleri: Başvuruların yalnızca e-Devlet kapısı veya yetkili kamu bankaları üzerinden yapılması gerekir; aracı kurumlara asla itibar edilmemelidir.
Kura çekilişinin ardından hak sahibi olamayan vatandaşlar için TOKİ başvuru ücreti iadesi süreci başlıyor. Yatırılan başvuru bedeli, kura tarihinden itibaren yetkili kamu bankaları tarafından başvuru sahibinin hesabına iade ediliyor. Bu süreçte hiçbir aracı kurum veya şahsın komisyon talep etme yetkisi bulunmuyor. Vatandaşların dolandırıcılık faaliyetlerine karşı dikkatli olması ve resmi kanallar dışındaki yönlendirmelere güvenmemesi önem arz ediyor.
Sıkça Sorulan Sorular
TOKİ başvurusunda hane halkı gelir sınırı ne kadar?
Resmi düzenlemelere göre hane halkı net gelir sınırı İstanbul için en fazla 18.000 TL, diğer iller için ise en fazla 16.000 TL olarak uygulanmaktadır.
Aynı haneden iki farklı kişi TOKİ'ye başvurabilir mi?
Evet, ancak sadece belirli şartlarda. Aynı haneden normal şartlarda yalnızca tek bir başvuru kabul edilir. Eşlerin ikisinin de başvurması durumunda tüm başvurular iptal edilir. Sadece 18-30 yaş arası gençler ailelerinden bağımsız başvurabilir.
TOKİ başvuru ücreti hangi durumlarda ve nasıl geri iade edilir?
Kura sonucunda hak sahibi olamayan kişilerin başvuru ücretleri, kura çekiliş tarihinden sonra yetkili kamu bankaları aracılığıyla başvuru sahibinin hesabına iade edilir.
e-Devlet üzerinde TOKİ başvurusu görünmüyorsa ne yapılmalı?
Başvuru ücretinin yetkili kamu bankasına yatırılıp onaylandığından emin olunmalıdır. Banka onayı sisteme yansımamışsa ilgili bankanın müşteri hizmetleri ile iletişime geçilmelidir.
