Giriş: Yanlış Seçim Binlerce Liraya Mal Olabilir
Türkiye'de her yıl yüz binlerce kişi ilk işletmesini kurmak için harekete geçiyor — ama çoğu, şirket türü seçiminde binlerce lira fazla ödediğini fark etmiyor. Şahıs şirketi mi yoksa limited şirket mi sorusu, yalnızca bürokratik bir tercih değil; vergi yükü, kişisel risk ve çıkış maliyeti açısından ciddi mali sonuçlar doğuran bir karar. Açıkçası bu sorunun tek doğru cevabı yok; ama rakamlar net ipuçları veriyor.
1. Kuruluş Maliyeti: Fark Neredeyse 10 Kata Çıkıyor
Şahıs şirketi kuruluşu, vergi dairesi kaydı ve esnaf sicil belgesiyle tamamlanıyor. 2026 itibarıyla toplam gider 500 ile 1.500 TL arasında seyrediyor. Muhasebeci ücreti bu rakama dahil değil; ancak birçok girişimci ilk yıl bu işlemi bizzat yürütüyor.
Limited şirket kuruluşu ise farklı bir tablo ortaya koyuyor. Ticaret sicili harçları, noter ücretleri ve zorunlu ilan giderleriyle toplam kuruluş maliyeti 4.000 ile 7.000 TL arasında gerçekleşiyor. Buna ek olarak MERSIS üzerinden tescil edilen şirket için 10.000 TL asgari sermaye şartı da bulunuyor.
2. Vergi Yükü: 100.000 TL Gelirde Hangisi Daha Az Ödetir?
GİB'in 2026 gelir vergisi dilimlerine göre şahıs şirketi sahibi, ticari kazancını doğrudan gelir vergisi beyannamesiyle bildiriyor. Artan oranlı tarifede 100.000 TL net ticari kazanç, yüzde 15'ten başlayıp yüzde 27'ye kadar çıkan efektif bir vergi yüküyle karşılıyor.
Aynı 100.000 TL gelirde ne oluyor? Toplam vergi yükü, kâr dağıtım tercihine bağlı olarak şahıs şirketine kıyasla yüzde 5-8 daha yüksek çıkabiliyor.
Kısa karşılaştırma: 2026 itibarıyla 100.000 TL net ticari kazançta şahıs şirketi efektif yüzde 15-27 gelir vergisi öderken, limited şirket yüzde 25 kurumlar vergisi ve kâr dağıtımında yüzde 10 stopaj ödüyor. 500.000 TL üzerinde limited şirket daha avantajlı hale geliyor.
3. Kişisel Sorumluluk: En Önemli Fark Burada
Şahıs şirketi sahibi, işletme borçları için kişisel mal varlığıyla —ev, araç, banka hesabı— sınırsız sorumlu. Yani risk tamamen sizde. Bu durum, özellikle tedarikçi borçları veya banka kredisi geri ödemelerinde kritik bir sorun haline gelebilir. Kulağa korkutucu gelebilir ama pratikte çoğu küçük işletme bu riskle hiç karşılaşmıyor.
Limited şirkette ise ortakların sorumluluğu koydukları sermaye miktarıyla sınırlı tutuluyor. Şirketin borçları kural olarak ortakların kişisel mal varlığına sirayet etmiyor. Bu yapı, özellikle yüksek ciro veya tedarik zinciri riski taşıyan sektörlerde belirleyici bir avantaj sunuyor.
4. Kapanış Süreci: Zahmetli Taraf Hangisi?
Şahıs şirketi kapatma işlemi görece basit: vergi dairesi kaydının silinmesi ve esnaf sicilinden çıkış yeterli. Toplam süreç genellikle iki ile dört hafta içinde tamamlanıyor; harç ve ilan giderleri 500-1.000 TL düzeyinde kalıyor.
Limited şirket tasfiyesi ise çok daha uzun ve maliyetli bir süreç. Tasfiye kararı, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan, alacaklılara çağrı ve vergi dairesi kapanış denetimi aşamalarını kapsıyor. Süreç 3 ila 12 ay arasında tamamlanıyor; 2026 harç ve ilan ücretleriyle toplam gider 5.000-15.000 TL arasında seyrediyor. Evet, limited şirketi kapatmak gerçekten bu kadar zahmetli.
Karşılaştırma Tablosu: 4 Kriter, 2 Yapı
| Kriter | Şahıs Şirketi | Limited Şirket |
|---|---|---|
| Kuruluş Maliyeti (2026) | 500 – 1.500 TL | 4.000 – 7.000 TL + 10.000 TL asgari sermaye |
| Vergi Yükü (100.000 TL gelir) | Efektif yüzde 15-27 gelir vergisi | Yüzde 25 kurumlar vergisi + yüzde 10 kâr dağıtım stopajı |
| Kişisel Sorumluluk | Sınırsız (tüm mal varlığı) | Sermaye miktarıyla sınırlı |
| Kapanış Süresi / Maliyeti | 2-4 hafta / 500-1.000 TL | 3-12 ay / 5.000-15.000 TL |
Sonuç: Hangi Eşikte Hangi Yapı?
Geliri 200.000 TL'nin altında kalan, düşük borç riski taşıyan ve hızlı kuruluş önceliği olan girişimciler için şahıs şirketi maliyet açısından bir adım önde. Buna karşın 500.000 TL ve üzeri gelir hedefleyen, tedarik zinciri veya ortaklık yapısı gerektiren işletmelerde limited şirket daha uygun bir çerçeve sunuyor. Her iki yapıda da yıllık muhasebe ve vergi uyum maliyetleri hesaba katarak karar vermek gerekiyor.
